Rasprostranjenost islamofobije u BiH i politici EU-a prema izbjeglicama potiče pitanja o promjenama i reformama, posebno uzevši u obzir neposrednu potrebu da se odgovori na savremene sukobe koji pogađaju muslimane. Rat u Ukrajini 2022. godine i val izbjeglica potaknuli su politiku Evropske Unije (EU) koja širokih ruku dočekuje Ukrajince, što je u suprotnosti s odgovorima EU-a na bosanske i sirijske izbjeglice 1992. i 2012. godine. Ovakav dvostruki standard odaje kontinuitet u islamofobnim narativima tokom posljednjih 30 godina. Od početka ruske invazije u februaru 2022. godine, Ukrajinci su bili izloženi nasilju i ratnim zločinima masovnih razmjera, a Institut New Lines je zaključio da ,,postoji ozbiljan rizik od genocida“ unutar Ukrajine. Užasni zločini nasilja i razaranja doveli su do raseljavanja gotovo 15 miliona Ukrajinaca (osam miliona interno i oko sedam miliona eksterno), čineći ovu godinu najgorom u historiji prisilnog raseljavanja (Karasapan, 2022). Kao odgovor na ovu tragediju i rezultirajući val ukrajinskih izbjeglica, evropske zemlje otvorile su granice nudeći azil ukrajinskim izbjeglicama – posebice Direktiva o privremenoj zaštiti. Iako je počela s radom 2001. godine nakon konflikta u bivšoj Jugoslaviji, Direktiva o privremenoj zaštiti aktivirana je prvi put ove godine kao odgovor na rat u Ukrajini. Direktiva o privremenoj zaštiti izbjeglicama daje ista životna i radna prava kao i građanima EU-a, uključujući dozvolu boravka tokom cijelog trajanja njihove zaštite i pristup zapošljavanju, smještaju, socijalnoj pomoći, medicinskoj pomoći, obrazovanju i slobodnom kretanju kroz EU (European Commision, 2022). S početkom samog rata u BiH prije 30 godina, približno 1,3 miliona bosanskih izbjeglica pobjeglo je u zapadnu Evropu, bježeći od razaranja, seksualnog nasilja, ratnih zločina i genocida, slično kao što to danas čine Ukrajinci (Barslund et al., 2017). Međutim, zemlje zapadne Evrope samo su bosanskim izbjeglicama odobrile početni privremeni boravak, ograničen pristup radu i obrazovanju, ograničene mjere integracije i ograničenu finansijsku podršku (Barslund et al., 2017). U Daytonskom sporazumu kojim je okončan rat u BiH, evropske zemlje dale su prioritet mjerama za povratak izbjeglica u Bosnu i Hercegovinu uprkos stalnim etničkim napetostima i ekonomskim poteškoćama u zemlji (Barslund et al., 2017). Dok su konflikte i u Ukrajini i u Bosni i Hercegovini karakterisale ekstremne razine nasilja rezultirajući priljevom izbjeglica, te su zemlje dobile nejednake odgovore evropske politike prema izbjeglicama. Razmatrajući razlog ovakvog različitog tretmana, ne može se ne primijetiti različita vjerska demografija – dok je Ukrajina većinski kršćanska država, BiH je pretežno muslimanska, odnosno Bošnjačka. Profesorica Mehnaz Afridi, direktorica Centra za obrazovanje o holokaustu, genocidu i međuvjerskim pitanjima na Manhattan koledžu, smatra ,,privremenu zaštitu Ukrajinaca dvostrukim standardom“. Ona priznaje geopolitičku motivaciju za Evropu, objašnjavajući da je ,,razlog zašto je međunarodna zajednica toliko učinila za Ukrajinu to što postoji strah od Rusije i ruske moći u toj regiji, jer bi se Rusija mogla proširiti natrag u Ukrajinu, uzurpirajući Ukrajinu i potencijalno druge dijelove istočne Evrope.“ No, uz ovaj geopolitički faktor, Afridi dvostruke standarde pripisuje i islamofobnim osjećajima unutar zapadne Evrope. ,,Postoji taj strah od ljudi koji će pustiti muslimane jer ih se smatra povezanima s ekstremizmom, nasiljem“, rekla je. ,,Kada muslimani pate, manje je otvorenih vrata,“ primjećuje Afridi. Od rata u BiH, druge muslimanske skupine su na sličan način iskusile “zatvorena vrata” Evrope. S eskalacijom rata u Siriji 2012. godine, gotovo 12 miliona ljudi je izbjeglo pod mandatom UNHCR-a (UNHCR, 2012). Dok je Evropa prihvatila milion sirijskih izbjeglica, većina je dobila samo status međunarodne zaštite – Direktiva o privremenoj zaštiti nije aktivirana (UNHCR, 2021). Suprotno odredbama Direktive o privremenoj zaštiti, status međunarodne zaštite omogućuje samo ograničeni pristup dozvolama boravka, putnim ispravama, zapošljavanju, obrazovanju, socijalnoj zaštiti, zdravstvenoj zaštiti i smještaju (European Commission, 2022). Ta su prava dodatno ugrožena jer evropske zemlje povećavaju pritisak na izbjeglice da se vrate u Siriju, uprkos opasnostima od trenutnog rata i nesigurnim uvjetima za povratak. Iako ovi problemi u Siriji i dalje postoje, evropski napori da Siriju klasificiraju kao sigurnu zemlju su u porastu, a zemlje poput Danske čak su poništile boravišne dozvole nekim izbjeglicama (Sly, 2021). Dok je Zapad svakako tretirao bosanske izbjeglice drugačije nego što danas tretira ukrajinske izbjeglice, muslimani iz BiH doživljavaju islamofobiju različito od muslimana iz arapskih zemalja.